Από τον Μυστικό Δείπνο στην Ανάσταση: ο δρόμος της δόξης του Θεού και της σωτηρίας της ανθρωπότητας
Γράφει ο Γεώργιος Μεταξάς
(email: orthologein@gmail.com
Telegram: https://t.me/orthologein
Discord: https://discord.gg/e3qGpCQJu )
Αδέλφια εν Κυρίω αγαπητά, έρρωσθε κι ευδαιμονείτε εν παντί.
Μας αξίωσε ο Άγιος Θεός να φτάσουμε στο τέλος της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Βαδίζουμε με πόνο καρδίας, αλλά και με δοξαστική διάθεση, προς την φοβερά θυσία του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, αλλά και την μεγαλειώδη Αυτού Ανάσταση. Για τους Ορθοδόξους χριστιανούς, αυτή η πορεία έχει ανάμικτα συναισθήματα. Έχει θλίψη, πόνο και πικρία, αλλά και χαρά, ελπίδα και λύτρωση.
Η πορεία από τον Μυστικό Δείπνο έως την Ανάσταση του Κυρίου δεν αποτελεί απλώς μία ιστορική ακολουθία γεγονότων, αλλά το κέντρο της θείας οικονομίας, το μυστήριο διά του οποίου αποκαλύπτεται συγχρόνως η δόξα του Θεού και η σωτηρία του ανθρώπου. Εκεί όπου η ανθρώπινη λογική προσδοκά ήττα, φανερώνεται νίκη, και εκεί όπου κυριαρχεί ο πόνος, αποκαλύπτεται η άρρητος αγάπη.
Κατά τον άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο, «οὐδὲν οὕτως ἐστὶν ἰσχυρὸν ὡς ἡ ἀγάπη», διότι ακριβώς αυτή η αγάπη αποτελεί το θεμέλιο όλης της σωτηριολογικής πορείας. Η Μεγάλη Εβδομάδα δεν είναι εβδομάδα πένθους, αλλά πορεία προς το φως, η οδός διά της οποίας ο Θεός κατέρχεται προς τον άνθρωπο για να τον αναβιβάσει προς τον εαυτό Του.
Ο Μυστικός Δείπνος
Στον Μυστικό Δείπνο ο Χριστός παραδίδει όχι απλώς διδασκαλία, αλλά τον ίδιο Του τον εαυτό ως τροφή ζωής. Το Σώμα και το Αίμα Του δίδονται υπέρ της του κόσμου ζωής, εγκαινιάζοντας το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. Στον Μυστικό Δείπνο, ο Ιησούς εισάγει το Μυστήριο της Θείας Κοινωνίας, κάνοντας πράξη όσα είχε προηγουμένως πει:
- "οὗτός ἐστιν ὁ ἄρτος ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβαίνων, ἵνα τις ἐξ αὐτοῦ φάγῃ καὶ μὴ ἀποθάνῃ. ἐγώ εἰμι ὁ ἄρτος ὁ ζῶν ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβάς· ἐάν τις φάγῃ ἐκ τούτου τοῦ ἄρτου, ζήσεται εἰς τὸν αἰῶνα." (Ιωαν. κεφ. 6, στ. 50 - 51)
- "ὁ τρώγων μου τὴν σάρκα καὶ πίνων μου τὸ αἷμα ἔχει ζωὴν αἰώνιον, καὶ ἐγὼ ἀναστήσω αὐτὸν ἐν τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ. " (Ιωαν. κεφ. 6, στ. 54)
- "ὁ τρώγων μου τὴν σάρκα καὶ πίνων μου τὸ αἷμα ἐν ἐμοὶ μένει, κἀγὼ ἐν αὐτῷ." (Ιωαν. κεφ. 6, στ. 56)
(ν.ε. απόδοση:" Ενώ δε αυτοί έτρωγαν, πήρε ο Ιησούς τον άρτο και αφού ευχαρίστησε (σσ. τον Θεό Πατερα) τον έκοψε σε τεμάχια και δίνοντας στους μαθητές λέγοντας· “λάβετε φάγετε· τούτο είναι το Σώμα Μου”. Και αφού πήρε το ποτήριο και ευχαρίστησε (σσ. τον Θεό Πατέρα) το έδωσε στους μαθητές και είπε· “πιείτε από αυτό όλοι, διότι τούτο είναι το Αίμα Μου, της Νέας Διαθήκης και το οποίον χύνεται δια την συγχώρησιν των αμαρτιών και την σωτηρίαν πολλών.")
Παρατηρούμε εδώ τρία βασικά σημεία: από την μία η συνέπεια, σύμφωνα με την οποία επικυρώνει τους λόγους Του που ειπώθηκαν πολύ πριν από τον Μυστικό Δείπνο. Δεύτερον, όπως προανέφερα, εισάγεται το Μυστήριο της Θείας Κοινωνίας. Ταυτόχρονα με την εισαγωγή του Μυστηρίου αυτού, προαναγγέλλεται η θυσία Του. Τρίτον, αποκαλύπτει την αποστολή Του: την σωτηρία της ανθρωπότητας και την άφεση των αμαρτιών.
Ο άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας διδάσκει ότι «διὰ τῆς μεθέξεως τοῦ ἁγίου σώματος καὶ αἵματος, εἰς ἕνωσιν Χριστοῦ καλούμεθα», υπογραμμίζοντας ότι η Ευχαριστία δεν είναι σύμβολο, αλλά πραγματική κοινωνία με τον Θεό. Η πράξη αυτή αποκαλύπτει ότι η θυσία του Χριστού δεν είναι αποτέλεσμα εξαναγκασμού, αλλά ελεύθερη αυτοπροσφορά. Ο Θεός προσφέρεται ως τροφή, ώστε ο άνθρωπος να ζήσει.
Η Γεθσημανή
Κατά την ταπεινή μου άποψη, τα όσα διαδραματίστηκαν στη Γεθσημανή αποτελούν ίσως την τραγικότερη σκηνή ολόκληρης της πορείας προς το Θείον Πάθος. Τραγικότερη ακόμη και από τις ανακρίσεις, τα βασανιστήρια και αυτήν την Σταύρωση. Διότι ενώ σε όλα τα υπόλοιπα ο Ιησούς εμφανίζεται σταθερός και αποφασισμένος, στη Γεθσημανή αποκαλύπτεται με τρόπο συγκλονιστικό το μυστήριο της θεανδρικής Του υπάρξεως.
Η ανθρώπινη φύση Του βιώνει την αγωνία ενώπιον του θανάτου, εκφράζοντας το φυσικό αίσθημα της ζωής: «Πάτερ μου, εἰ δυνατόν ἐστι, παρελθέτω ἀπ᾿ ἐμοῦ τὸ ποτήριον τοῦτο». Και όμως, χωρίς να διασπάται, χωρίς να αντιτίθεται, αλλά ελευθέρως και εν αγάπῃ, υποτάσσεται στο θέλημα του Πατρός: «πλὴν οὐχ ὡς Ἐγὼ θέλω, ἀλλ᾿ ὡς Σύ» (Ματθ. κεφ. 26, στ. 39).
Εδώ δεν πρόκειται για φόβο με την έννοια της δειλίας, αλλά για την αυθεντική αγωνία της ανθρώπινης φύσεως μπροστά στο μυστήριο του θανάτου. Είναι η στιγμή κατά την οποία η ανθρώπινη θέληση, χωρίς να αρνείται την φυσική της κίνηση προς τη ζωή, προσφέρεται ολοκληρωτικά στον Θεό.
Και μέσα σε αυτήν την αγωνία διαφαίνεται συγχρόνως και το άπειρο βάθος της θείας αγάπης. Ο Χριστός δεν πορεύεται προς το Πάθος ως αναγκασμένος, αλλά ως Αυτός που γνωρίζει πλήρως τι πρόκειται να υποστεί από τα ίδια Του τα δημιουργήματα και παρ’ όλα αυτά προσφέρεται υπέρ αυτών. Θα πρέπει εδώ να προσθέσουμε τον πόνο του Δημιουργού, ο οποίος πρόκειται να υποστεί βασανιστήρια και σταύρωση από το δημιούργημά Του, που τόσο πολύ αγαπά. Η αγάπη Του ωστόσο, δεν κάμπτεται από την αχαριστία, ούτε σκληραίνεται από την ανθρώπινη σκληρότητα, αλλά παραμένει σταθερή μέχρι τέλους, αποδεικνύοντας την ανιδιοτελή φύση της αγάπης Του προς τον άνθρωπο.
Δεν υπάρχουν λόγια ικανά να περιγράψουν το βάθος αυτής της στιγμής. Διότι στη Γεθσημανή δεν βλέπουμε απλώς έναν άνθρωπο που προσεύχεται, αλλά τον Θεάνθρωπο που θεραπεύει την ανθρώπινη θέληση και αποκαλύπτει την τέλεια αγάπη, η οποία φθάνει μέχρι την εκούσια θυσία.
Ο άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής εξηγεί ότι στον Χριστό «δύο φυσικαὶ θελήσεις ἀτρέπτως καὶ ἀδιαιρέτως ἐνεργοῦσι», δείχνοντας ότι η σωτηρία θεμελιώνεται στην ελεύθερη συγκατάθεση της ανθρώπινης θελήσεως προς τη θεία.
Το «γενηθήτω τὸ θέλημά Σου» γίνεται το κέντρο της σωτηρίας, διότι εκεί ο άνθρωπος, εν τω Χριστώ, επανασυνδέεται με τον Θεό.
Η Σταύρωση
Η Σταύρωση αποτελεί το αποκορύφωμα της Θείας Οικονομίας. Εκεί όπου η ανθρώπινη αντίληψη βλέπει ταπείνωση, η Θεία Αλήθεια φανερώνει Δόξα. Έχουν προηγηθεί φρικτά βασανιστήρια, από τα οποία το Άχραντο Αίμα του Κυρίου, πότισε την ιουδαϊκή γη. Τα βασανιστήρια αυτά, συνοδεύτηκαν από άκρατο χλευασμό. Ένα καλάμι ως "σκήπτρο" κι ένα αγκάθινο στεφάνι για "στέμμα". Κι όμως, ο γλυκύτατος Ιησούς, δεν αντέδρασε. Το δέχτηκε με άκρα ταπείνωση. Στον Τίμιο Σταυρό του ανέγραψαν κοροϊδευτικά "ΙΝΒΙ: Ιησούς Ναζωραίος Βασιλεύς Ιουδαίων", χωρίς όμως να καταλαβαίνουν οι δόλιοι ότι είχαν μπροστά τους τον Παμβασιλέα Υιό και Λόγο του Θεού. Διότι ο Ιησούς δεν είναι βασιλεύς των ιουδαίων, αλλά Βασιλεύς του σύμπαντος κόσμου.
Ο άγιος Αθανάσιος ο Μέγας γράφει ότι «ὁ Λόγος σῶμα ἔλαβεν, ἵνα τὸν θάνατον ἐν τῷ σώματι καταργήσῃ», δείχνοντας ότι η Σταύρωση δεν είναι ήττα αλλά συνειδητή κατάργηση της φθοράς. Ήταν η υπέρτατη αποστολή του Ιησού, όχι μόνο να "ξεπλύνει" δια του Τιμίου Αίματός Του τις αμαρτίες των ανθρώπων αλλά και να τον απαλλάξει από τον φόβο του θανάτου, υποσχόμενος μετά θάνατον ζωή.
Κι ο Ιησούς πλέον βρίσκεται "επί ξύλου κρεμάμενος". Αλλά το μεγαλείο Του, δεν σταματά εκεί. Ακόμη και την ώρα της θυσίας εκφωνεί επτά συνταρακτικούς λόγους:
- «Πάτερ ἄφες αὐτοῖς· οὐ γάρ οἴδασι τί ποιοῦσι». Με αυτόν τον λόγο, αποκαλύπτεται η άμετρος αγάπη κι ευσπλαχνία του Ιησού. Παρακαλεί τον Πατέρα να συγχωρέσει τους σταυρωτές Του. Δε φτάνει όμως αυτό. Δίνει στον Πατέρα και το ελαφρυντικό που θα πρέπει να αναγνωρίσει για να συγχωρεθούν: "Δεν ξέρουν τι κάνουν". Πόση αγάπη θα πρέπει να έχει ο Ιησούς ώστε να συγχωρεί τους σταυρωτές του; Πόση ευσπλαχνία;
- «Ἀμήν λέγω σοί· σήμερον μετ’ ἐμοῦ ἔσῃ ἐν τῷ παραδείσῳ» Ο Ιησούς, υποφέρει ταπεινωτικό θάνατο. Εκείνη την εποχή, ο σταυρικός θάνατος, θεωρούνταν εξευτελιστικός. Βρίσκεται ανάμεσα σε δύο ληστές. Ο εξ αριστερών, τον χλευάζει και τον προκαλεί, προσπαθώντας να σώσει τον εαυτό του. "Αν είσαι Υιός Θεού, σώσε τον εαυτό σου κι εμάς". Εγωισμός και ναρκισισμός, ενώνονται σε μια πρόταση. Από την άλλη, ο εκ δεξιών ληστής, έχοντας επίγνωση του τι έχει κάνει, ομολογεί: "Ασ' Τον. Εμείς δίκαια υποφέρουμε. Αυτός είναι αθώος". Και προσθέτει "Θυμήσου με Κύριε όταν έρθεις εν τη Βασιλεία Σου". Αυτή η σκηνή μας αποκαλύπτει ότι οι δύο ληστές γνώριζαν για τον Ιησού και τις διδασκαλίες Του. Ο εξ αριστερών δεν πίστεψε. Όμως, ο εκ δεξιών πίστεψε. Κι έτσι, με την ομολογία της ενοχής του και την πίστη του" έκλεψε" άκοπα μια θέση στον Παράδεισο, αφού ο Ιησούς του υποσχέθηκε ότι το ίδιο κιόλας βράδυ, θα ήταν μαζί Του.
- «Γύναι, ἴδε ὁ υἱός σου… ἰδού ἡ μήτηρ σου». Ήδη από τον γάμο στην Κανά, ο Ιησούς αποκαλεί την κατά σάρκα μητέρα Του "γυναίκα", δείχνοντας έτσι τη θεϊκή του φύση. Στην Σταύρωση όμως έχει κι άλλον έναν λόγο. Σύντομα η ανθρώπινη φύση Του θα πεθάνει. Πάνω στον Σταυρό, εφαρμόζει κατά γράμμα τον Μωσαϊκό Νόμο: "Τίμα τον πατέρα σου και την μητέρα σου". Τιμά τον Πατέρα Του εφαρμόζοντας τις εντολές Του. Τιμά όμως και την μητέρα Του, την Υπεραγία Θεοτόκο, παραδίδοντάς της όχι απλά ως γυναίκα που χρειάζεται προστασία στον Ιωάννη, αλλά ως μητέρα! Που σημαίνει ότι ο Ιωάννης όχι μόνο θα φροντίζει την Θεοτόκο, αλλά και θα την υπακούει ως μητέρα του. Δεν την εγκαταλείπει.
- «Διψῶ»... Η ανθρώπινη φύση Του, είναι ακόμη εκεί. Πονά, υποφέρει. Το στόμα ξεραίνεται από την έντονη αναπνοή και το λαχάνιασμα. Ζητάει λίγο νερό. Κι η βαρβαρότητα των Ρωμαίων, αποφασίζει να βρέξει ένα σφουγγάρι με ξύδι και με ένα δόρυ να του το βάλει στα χείλη. Κανένα έλεος και καμιά ευσπλαχνία για τον μελλοθάνατο. Τον μελλοθάνατο ο οποίος είπε στην Σαμαρείτιδα: "ὃς δι᾿ ἂν πίῃ ἐκ τοῦ ὕδατος οὗ ἐγὼ δώσω αὐτῷ, οὐ μὴ διψήσῃ εἰς τὸν αἰῶνα, ἀλλὰ τὸ ὕδωρ ὃ δώσω αὐτῷ, γενήσεται ἐν αὐτῷ πηγὴ ὕδατος ἁλλομένου εἰς ζωὴν αἰώνιον" (Ιωαν. κεφ 4, στ. 14). Εκείνος ο οποίος προσφέρει αιώνια ζωή με το ατελεύτητο "ύδωρ" του λόγου του, λαμβάνει ξύδι...
- «Θεέ μου, Θεέ μου, ἱνατί μέ ἐγκατέλιπες;» Η πιο δραματική στιγμή επάνω στο Σταυρό. Ο Ιησούς νοιώθει τον Πατέρα Του να τον εγκαταλείπει. Δεν διασπάται η Τριαδικότητα, απλά αποστρέφει για λίγο το βλέμμα Του. Ενώ σε όλη την διαδρομή είναι κοντά Του, εκείνη την στιγμή στρέφει το βλέμμα Του αλλού. Ο λόγος ήταν ότι ο Ιησούς εκείνη την στιγμή, είχε σηκώσει στους ώμους Του όλες τις αμαρτίες των ανθρώπων. Κι ήταν τόσες πολλές και ρυπαρές, που ο Θεός ένοιωσε αποστροφή. Ο ίδιος ο Θεός ο οποίος κατά την Βάπτιση του Ιησού αναφώνησε "ούτος έστι ο Υιός μου ο αγαπητός εν ω ευδόκησα", ο ίδιος τώρα - έστω για λίγο - αποστρέφει το βλέμμα Του και Τον "εγκαταλείπει". Κι ο Ιησούς νοιώθει αυτήν την "εγκατάλειψη" για χάρη μας. Οι δικές μας αμαρτίες έκαναν τον Θεό να στρέψει αλλού το βλέμμα Του από τον Υιό και Λόγο Του. Από αυτό φαίνεται πόσο φρικτές και δυσώδεις είναι οι αμαρτίες μας και πόση αγάπη έχει ο Χριστός για εμάς, που καταδέχτηκε να τις σηκώσει.
- «Τετέλεσται» Φτάνει πλέον στο τέλος η σταυρική Του θυσία. Βρισκόμαστε στην στιγμή που η ανθρώπινη φύση πεθαίνει και η θεϊκή είναι έτοιμη να αναλάβει πλήρως. Η αποστολή Του στη Γη, τελείωσε. Ανοίγεται πλέον για τον άνθρωπο ο δρόμος για την αιώνιο ζωή. Ανοίγονται οι πύλες για έναν κόσμο όπου "ένθα ουκ έστι πόνος, ου λύπη, ου στεναγμός, αλλά ζωή ατελεύτητος".
- «Πάτερ, εἰς χεῖρας σου παρατίθεμαι τό πνεῦμα μου» είναι η στιγμή όπου ο Ιησούς εκπνέει για τελευταία φορά ως άνθρωπος. Παραδίδει το Αθάνατο Πνεύμα Του στον Πατέρα Του. Το Σώμα Του, θα πάρει την άγουσα για τον Τάφο Του, απ' όπου, επιστρέφοντας από τον Άδη, θα το αναλάβει και θα το αναβαθμίσει στα θεϊκά επίπεδα. Δεν περιμένει κάποιον Άγγελο ή Αρχάγγελο να έρθει να τον παραλάβει. Φεύγει μόνος Του να συναντήσει τον Πατέρα Του. Τον Πατέρα όλων μας.
Η Κάθοδος στον Άδη
Μετά τον Σταυρό, ο Χριστός κατέρχεται στον Άδη, όχι ως αιχμάλωτος, αλλά ως νικητής. Ο θάνατος καταλύεται εκ των έσω, διότι η Ζωή εισέρχεται στον χώρο της φθοράς. Ο Άδης αδειάζει από τους φύλακές του κι ο Ιησούς διδάσκει τις ψυχές που βρίσκονται εκεί. Όσοι πιστεύουν σ' Αυτόν, τον ακολουθούν. Φεύγουν από τον σκοτεινό και πικρό εκείνον τόπο.
Μαζί Του έρχονται κι οι Δίκαιοι και οι Προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης. Μέχρι εκείνη την ώρα όλοι ανεξαιρέτως κατέληγαν στον Άδη. Ο Προφήτης Ηλίας, όπως και ο Προφήτης Ενώχ, ήταν εκείνοι που δεν είχαν πάει στον Άδη, διότι δεν πέθαναν, αλλά αναλήφθηκαν. Μάλιστα ο Ηλίας παρακαλούσε τον Θεό να τον πάρει ζωντανό. Όχι γιατί φοβόταν τον θάνατο, αλλά γιατί γνώριζε ότι θα πήγαινε στον Άδη κι ήθελε να τον αποφύγει.
Κατά τον άγιο Εφραίμ τον Σύρο, «ὁ ᾅδης ἐπικράνθη, συναντήσας τῇ ζωῇ», διότι δεν μπόρεσε να κρατήσει Αυτόν που είναι η ίδια η Ζωή. Η κάθοδος αυτή αποτελεί την αρχή της καθολικής ελευθερώσεως του ανθρωπίνου γένους.
Η Ανάσταση
Η Ανάσταση αποτελεί την τελική και πλήρη αποκάλυψη της δόξης του Θεού. Δεν πρόκειται για απλή επαναφορά στη βιολογική ζωή, αλλά για γεγονός κοσμοϊστορικό και οντολογικό, το οποίο μεταβάλλει ριζικώς την ύπαρξη του ανθρώπου και ολόκληρης της κτίσεως.
Ο Χριστός δεν επιστρέφει απλώς στη ζωή όπως πριν, αλλά ανασταίνεται «ἐν δόξῃ», φέρνοντας μαζί Του μία νέα πραγματικότητα. Ο θάνατος, ο οποίος μέχρι τότε κυριαρχούσε ως ακατανίκητη δύναμη, συντρίβεται εκ των έσω. Δεν καταργείται απλώς ως γεγονός, αλλά χάνει την εξουσία του επάνω στον άνθρωπο.
Έτσι επαληθεύεται ο λόγος Του: «λύσατε τὸν ναὸν τοῦτον καὶ ἐν τρισὶν ἡμέραις ἐγερῶ αὐτόν» (Ιωαν. κεφ. 2, στ. 19). Ο ναός αυτός είναι το ίδιο Του το Σώμα, το οποίο δεν απλώς ανασταίνεται, αλλά ανακαινίζεται και δοξάζεται, καθιστάμενο η απαρχή της νέας κτίσεως.
Κατά τον Αθανάσιο τον Μέγα, «ὁ θάνατος κατηργήθη ὡς μὴ ὑπάρχων», διότι με την Ανάσταση του Χριστού η φθορά παύει να έχει οριστικό χαρακτήρα. Και κατά τον Γρηγόριο τον Θεολόγο, «Χθὲς συνεσταυρούμην, σήμερον συνδοξάζομαι», φανερώνοντας ότι η Ανάσταση δεν αφορά μόνο τον Χριστό, αλλά ολόκληρη την ανθρωπότητα.
Η Ανάσταση δεν είναι ένα γεγονός που αφορά το παρελθόν, αλλά μία πραγματικότητα που ενεργεί στο παρόν. Ο άνθρωπος καλείται να μετάσχει σε αυτήν, όχι απλώς ως θεατής, αλλά ως μέτοχος. Η Εκκλησία δεν είναι τίποτε άλλο παρά η κοινότητα εκείνων που ζουν ήδη την εμπειρία της Αναστάσεως.
Ο θάνατος πλέον δεν έχει την τελευταία λέξη. Δεν εξαφανίζεται, αλλά μεταβάλλεται σε πέρασμα. Από όριο γίνεται διάβαση. Από τέλος γίνεται αρχή. Από σκοτάδι γίνεται πύλη φωτός.
Κατά τον Ιωάννη τον Χρυσόστομο, «ποῦ σου, θάνατε, τὸ κέντρον; ποῦ σου, ᾅδη, τὸ νῖκος;» διότι εκείνος που κατέβηκε στον Άδη ως νεκρός, εξήλθε ως νικητής, σύροντας μαζί Του την ανθρωπότητα προς τη ζωή.
Η Ανάσταση, επομένως, δεν είναι απλώς η νίκη ενός προσώπου, αλλά η αρχή μιας νέας δημιουργίας. Ο άνθρωπος δεν καλείται απλώς να επιβιώσει, αλλά να ζήσει αιωνίως, εν κοινωνία με τον Θεό.
Κατακλείδα
Η πορεία από τον Μυστικό Δείπνο έως την Ανάσταση δεν αποτελεί απλώς διαδοχή γεγονότων, αλλά ενιαίο μυστήριο θείας αγάπης και σωτηρίας. Στον Δείπνο φανερώνεται η αυτοπροσφορά, στη Γεθσημανή η υπακοή, στον Σταυρό η θυσία, στην κάθοδο στον Άδη η νίκη μέσα στο σκοτάδι και στην Ανάσταση η αποκάλυψη της δόξης.
Ο Χριστός δεν πορεύεται προς το Πάθος ως θύμα, αλλά ως Κύριος της ζωής και του θανάτου. Κάθε στάδιο αυτής της πορείας αποκαλύπτει και μία διάσταση της σωτηρίας του ανθρώπου. Δεν πρόκειται για ένα δράμα που απλώς συγκινεί, αλλά για ένα μυστήριο που μεταμορφώνει.
Στον Μυστικό Δείπνο διδάσκεται η κοινωνία με τον Θεό. Στη Γεθσημανή θεραπεύεται η ανθρώπινη θέληση. Στον Σταυρό φανερώνεται η άκρα ταπείνωση και η τέλεια αγάπη. Στον Άδη συντρίβεται η εξουσία του θανάτου. Και στην Ανάσταση ανοίγεται η οδός της αιωνίου ζωής.
Η πορεία αυτή δεν αφορά μόνο τον Χριστό, αλλά κάθε άνθρωπο. Ο καθένας καλείται να βαδίσει την ίδια οδό, να περάσει από τη δοκιμασία στην εμπιστοσύνη, από τον σταυρό στην ανάσταση, από την φθορά στην αφθαρσία.
Διότι τελικώς, το μυστήριο αυτό δεν ανήκει στο παρελθόν. Είναι η ίδια η ζωή της Εκκλησίας και η καθημερινή κλήση του ανθρώπου. Και εκείνος που θα το βιώσει, δεν θα δει απλώς την Ανάσταση ως γεγονός, αλλά θα εισέλθει σε αυτήν ως πραγματικότητα.
Βιβλιογραφία
- Ισαάκ ο Σύρος, Λόγοι Ἀσκητικοί.
- Τριῴδιον καὶ Πεντηκοστάριον, ἔκδ. Ἀποστολικῆς Διακονίας.
- Ἡ Ἀκολουθία τῶν Ἁγίων καὶ Ἀχράντων Παθῶν.
- Ἡ Ἀκολουθία τῆς Ἁγίας καὶ Μεγάλης Ἑβδομάδος.
- Ιωάννης Ρωμανίδης, Δογματικὴ καὶ Συμβολικὴ Θεολογία τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας.
- Γεώργιος Φλωρόφσκυ, Ἡ Ἀνατολικὴ Παράδοσις καὶ ἡ Δυτικὴ Θεολογία.
- Ιωάννης Ζηζιούλας, Τὸ Εἶναι ὡς Κοινωνία.
- Χρήστος Γιανναράς, Τὸ Πρόσωπο καὶ ὁ Ἔρως.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου