Όσιος Τύχων ο Ρώσος Αγιορείτης: Η σιωπηλή δύναμη της πραότητας

Γράφει ο Γεώργιος Μεταξάς

Αδέλφια εν Κυρίω αγαπητά, έρρωσθε κι ευδαιμονείτε εν παντί.

Η πρόσφατη αγιοκατάταξη του Γέροντος Τύχωνος του Ρώσου Αγιορείτου αποτελεί για την Ορθόδοξη συνείδηση μία δικαίωση που άργησε, αλλά δεν λησμονήθηκε. Η Εκκλησία δεν «δημιουργεί» αγίους. Αναγνωρίζει εκείνους που ήδη ζουν μέσα στη Χάρη του Θεού. Και ο Γέρων Τύχων ανήκει αναμφίβολα σε αυτήν την κατηγορία.

Πολλοί Έλληνες γνώρισαν τον παπά Τύχωνα μέσα από τη σειρά «Άγιος Παΐσιος: Από τα Φάρασα στον Ουρανό». Η χαρακτηριστική του μορφή και η απλότητα του λόγου του - «καλό μου Παΐσιο» - άγγιξαν τις καρδιές των ανθρώπων. Όμως η αγιότητά του δεν περιορίζεται σε τηλεοπτική αποτύπωση ούτε σε χαριτωμένες φράσεις.

Ο Όσιος Τύχων ήταν η ενσάρκωση της ανιδιοτελούς αγάπης και της βαθειάς πραότητας. Μορφή ησυχαστική, άνθρωπος ταπείνωσης, προσευχής και πνευματικού αγώνα. Οι σύγχρονοί του μαρτυρούν εμπειρίες υπερφυσικές: συλλειτουργία με Αγγέλους, αρπαγές του νου στην προσευχή, φωτισμό προσώπου κατά τη Θεία Λειτουργία. Όμως η ουσία της αγιότητάς του δεν βρίσκεται στα θαυμαστά, αλλά στην απλότητα και στη θυσιαστική του αγάπη.

Από τη Ρωσία στο Άγιον Όρος

Ο Όσιος Τύχων, γεννήθηκε το 1884 στη Νόβια Μιχαλόβσκα της Ρωσίας, με το κοσμικό όνομα Τιμοφέϊ (Τιμόθεος). Προερχόταν από ευσεβή οικογένεια και από μικρός ποθούσε τη μοναχική ζωή. Η ανήσυχη φύση του έκανε τους γονείς του επιφυλακτικούς, όμως του έδωσαν την ευλογία να επισκέπτεται μονές επί τριετία.

Από τα 17 έως τα 20 του χρόνια περιόδευσε πεζός σε μοναστήρια της Ρωσίας, αδιαφορώντας για την κόπωση. Κατόπιν μετέβη στους Αγίους Τόπους. Έζησε στο Σινά και ασκήτεψε πέρα από τον Ιορδάνη. Όμως το κοσμικό φρόνημα που συνάντησε εκεί δεν τον ανάπαυε.

Η αναζήτησή του τον οδήγησε στο Άγιον Όρος. Στο Κελί του Μπουραζέρη έμεινε πέντε χρόνια. Έπειτα στα Καρούλια, όπου επί δεκαπέντε έτη αγωνίστηκε σκληρά μέσα σε συνθήκες απόλυτης ασκήσεως.

Τελικώς εγκαταστάθηκε στην Καψάλα, σε Κελί της Μονής Σταυρονικήτα. Γηροκόμησε τον Γέροντά του και μετά την κοίμησή του παρέμεινε μόνος, αυξάνοντας τους πνευματικούς αγώνες του. Δεν επιζητούσε αναγνώριση. Ποθούσε ησυχία. Όμως η Χάρη του Θεού δεν μένει κρυμμένη. Οι άνθρωποι τον ανακάλυψαν.

Με δυσκολία δέχθηκε να χειροτονηθεί ιερέας. Και όμως, έγινε πνευματικός πατέρας για πολλούς, ανάμεσά τους και ο Όσιος Παΐσιος.

Η αγιότητα είναι σιωπηλή

Το 1968 προαισθανόταν πλέον την αναχώρησή του. Μιλούσε συχνά για τον θάνατο, όχι με φόβο, αλλά με ειρήνη. Κοιμήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 1968 (νέο ημερολόγιο), αφήνοντας πίσω του το άρωμα μιας ζωής κρυφής, αλλά βαθιάς.

Ο Όσιος Τύχων μάς διδάσκει κάτι σπάνιο στη σημερινή εποχή:

ότι η αγιότητα δεν είναι θόρυβος, δεν είναι δημόσια εικόνα, δεν είναι θρησκευτικός εντυπωσιασμός. Είναι ταπείνωση, πραότητα και σιωπηλή ένωση με τον Θεό.

Δεν επιδίωξε να γίνει γνωστός. Δεν αναζήτησε επιρροή. Δεν θεώρησε τον εαυτό του «πνευματικό φαινόμενο». Και ακριβώς γι’ αυτό η Εκκλησία τον αναγνώρισε ως Όσιο.

Η ζωντανή μαρτυρία του Αγίου Παϊσίου

Ο Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης δεν μιλούσε συχνά με υπερβολές. Όταν όμως αναφερόταν στον Γέροντα Τύχωνα, η καρδιά του φανέρωνε ιδιαίτερη ευγνωμοσύνη.

Τον αποκαλούσε «άγιο άνθρωπο» ήδη από τα χρόνια της συναναστροφής τους. Έλεγε ότι είχε τόση απλότητα και τόση παιδική καρδιά, ώστε η Θεία Χάρη αναπαυόταν επάνω του αβίαστα. Δεν έκανε επίδειξη ασκήσεως· δεν επιζητούσε πνευματικές εμπειρίες· δεν μιλούσε για οράματα. Ζούσε κρυφά, ταπεινά, σχεδόν «αόρατα».

Ο Άγιος Παΐσιος διηγείτο ότι όταν συλλειτουργούσε μαζί του, ένιωθε βαθιά κατάνυξη και ουράνια ειρήνη. Έλεγε ότι ο Γέρων Τύχων είχε φτάσει σε μεγάλα πνευματικά μέτρα, αλλά τα έκρυβε επιμελώς. Δεν κρατούσε λογισμούς. Δεν κατέκρινε. Δεν απαιτούσε. Όλα τα απέδιδε στη Χάρη του Θεού.

Ιδιαίτερα τον συγκινούσε η απλότητά του στην προσευχή. Το «Κύριε ελέησον» για τον Γέροντα Τύχωνα δεν ήταν τύπος, αλλά βίωμα. Γι’ αυτό και η Θεία Πρόνοια τον φανέρωσε, παρότι εκείνος επιθυμούσε την αφάνεια.

Η μαρτυρία αυτή του Αγίου Παϊσίου αποτελεί, θα λέγαμε, την πιο αυθεντική σφραγίδα της οσιακής του ζωής. Διότι άγιος αναγνωρίζει άγιο.

Η προσευχή του Οσίου Τύχωνος

Κλείνουμε το σύντομο αυτό αφιέρωμα όχι με λόγια δικά μας, αλλά με λόγια του ίδιου του Οσίου· διότι οι Άγιοι μιλούν καλύτερα με την προσευχή τους παρά με τις περιγραφές μας.

"Δόξα εις τον Γολγοθά του Χρστού"

Ω Θείε Γολγοθά, αγιασμένε με το αίμα του Χριστού! Σε παρακαλούμε, πες μας πόσες χιλιάδες αμαρτωλών με την Χάρη του Χριστού, την μετάνοια και τα δάκρυα καθάρισες και γέμισες τον νυμφώνα του Παραδείσου;

Ω! με την αγάπη σου την άρρητη, Χριστέ Βασιλιά, με την Χάρη Σου όλα τα ουράνια παλάτια γέμισες από μετανοούντας αμαρτωλούς. Συ και εδώ κάτω όλους ελεείς και σώζεις. Και ποιος μπορεί αντάξια να Σε ευχαριστήσει, έστω κι αν είχε Αγγελικό νουν;

Αμαρτωλοί, ελάτε γρήγορα! Ο Άγιος Γολγοθάς είναι ανοικτός και ο Χριστός εύσπλαχνος. Προσπέσετε προς Αυτόν και φιλήσετε τα άγια Του πόδια. Μόνον Αυτός σαν εύσπλαχνος μπορεί να γιατρέψει τις πληγές σας!

Ω, θα είμαστε ευτυχείς, όταν ο πολυεύσπλαχνος Χριστός μας αξιώσει με μεγάλη ταπείνωση και φόβο Θεού και καυτά δάκρυα να πλύνουμε τα πανάχραντα Του πόδια και με αγάπη να τα φιλήσουμε! Τότε ο Χριστός, εύσπλαχνος, θα ευδοκήσει να πλύνει τις αμαρτίες μας και θα μας άνοιξει τις πόρτες του Παραδείσου, όπου με μεγάλη χαρά, μαζί με τους Αρχαγγέλους και Αγγέλους, τα Χερουβείμ και τα Σεραφείμ και με όλους τους Αγίους, αιώνια θα δοξάζουμε τον Σωτήρα του κόσμου, τον γλυκύτατο Ιησού Χριστό, τον Αμνό του Θεού μαζί με τον Πατέρα και το Άγιο Πνεύμα, την Ομοούσιο και αδιαίρετο Τριάδα.

(πηγή προσευχής: monastiriaka.gr) 

Κατακλείδα 

Σε μια εποχή όπου όλα προβάλλονται και όλα διαφημίζονται, ο Όσιος Τύχων μας θυμίζει ότι η αληθινή πνευματική ζωή κρύβεται. Ότι η Χάρη δεν κραυγάζει. Ότι ο Θεός εργάζεται στη σιωπή.

Είθε οι ευχές και οι πρεσβείες του να μας χαρίζουν πραότητα, διάκριση και βαθιά αγάπη προς τον Χριστό.

Αμήν. Γένοιτο.